امروزه شیوه تربیتی فرزندان در مقایسه با گذشته تغییر کرده و دور جدیدی از تعامل بین اعضای خانواده ها بوجود آمده است.

خانواده ها وقتی دچار افراط و تفریط می شوند نمی توانند نقش تربیتی خود را به خوبی ایفا نمایند. خیلی از والدین به علت تجربه کم و عدم آمادگی برای پدر و مادر شدن شیوه ی درست تربیتی را نمی دانند. گاهی بیش از حد در برخورد با فرزندان انعطاف نشان داده و یا بعضاً تند و خشک برخورد می نمایند، و این دو عامل موجب بروز فرزند سالاری یا رفتارهای خشونت آمیز و مشکلات رفتاری در کودکان و نوجوانان می شود.

برای دیدن کامل متن روی ادامه مطلب کلیک کنید


رعایت حقوق کودکان یعنی رفع نیازهای اولیه و اساسی او ، تربیت و ادب نیکو ، داشتن اقتدار توام با منطق و استدلال، برقراری عزت نفس واقعی و فرصت دادن به آنها در جهت کشف و شناسایی استعدادها و احساس ارزشمندی می تواند موجب ایجاد تعامل منطقی و صحیح والدین و فرزندان شود.

عدم حرف شنوی کودکان از والدین بیشتر از هر چیز معلول ناتوانی پدر و مادر در برآوردن نیازهای واقعی و طبیعی اوست؛ لذا کودک ترجیح می دهد که با لجبازی ، نق زدن، قشقرق راه انداختن و پرخاشگری و گاهی هم با توسل به گریه و یا جیغ کشیدن والدین را تسلیم خواسته خود کند. پژوهشگران اعتقاد دارند اگر کودکان با تنبیه بزرگ شود، کمتر قدرت تصمیم گیری و تشخیص درست از نادرست را یاد می گیرد؛ و در غیاب والدین به دروغ گویی، حقه بازی ، تقلب، آزار و اذیت سایر کودکان به خصوص کودکان کوچکتر مبادرت می ورزند.

بنابراین بهتر است والدین با ملایمت و مهربانی و با صبر و شکیبایی، مشوق مناسبی تعیین کرده و توقع خود را واضح به فرزندانشان بگویند تا حرف شنوی او بیشتر گردد.

به عبارتی با توضیح کلامی مناسب برای یک رفتار غلط جهت گیری فکری کودک را می توان عوض کرد. اما اگر مرتب او را تحقیر نموده و با تکرار اشتباهات به او سرکوفت بزنیم اعتماد به نفس را از وی سلب کرده و موجب بروز رفتارهای ناهنجار در فرزند خود خواهیم شد. در یک جمله : تربیت بایستی از والدین شروع شود، پدران و مادران بایستی الگوی عملی تربیت و اخلاق برای فرزندان خود باشند، تا کودکان آنها عضوی مفید و فعال در جامعه بوده و مهارتهای اجتماعی و شغلی را بیاموزند. فراهم کردن شرایط مساعد برای تغذیه صحیح فرزندان، تامین آرامش آنها ؛ سوق دادن ایشان به ورزش و فعالیتهای نشاط آور؛ تنظیم الگوی خواب کودک، برقراری تعامل و ارتباط عاطفی صحیح همراه با قاطعیت و منطق با فرزندان؛ درک شخصیت و احترام به آنها، توجه به تفاوتهای رفتاری، اخلاقی و اجتماعی کودکان، ترغیب کودک به مطالعه کتاب ، داستان و قصه های  پند آموز و شیرین، احترام به انتخاب و سلیقه و علایق کودکان، هم بازی شدن با کودکان و کمک کردن به آنها در انجام فعالیتهای جذاب، و ابراز احساسات خوشایند از جمله گفتن اینکه شما آنها را دوست دارید می تواند پایه های احساس ارزشمندی و احترام به نفس را در آنها تقویت کرده و تضمین کننده سلامت جسم و روان آنها باشد.

 

 

لیلا بازگیر

مرکز مشاوره و خدمات روان شناختی دانش آموزان اداره کل  آموزش و پرورش استان لرستان

پاییز    1389